10/06/2013 12:02 PM

Dự thảo Luật việc làm: Cần thiết, song phải cụ thể hơn

Đồng tình với sự cần thiết phải có Luật Việc làm, song tại buổi thảo luận ở tổ chiều ngày 8/6, nhiều đại biểu Quốc hội cho rằng, Dự thảo Luật Việc làm vẫn còn quy định chung chung, chưa rõ ràng trách nhiệm, quyền hạn, các mối quan hệ giữa người lao động với các đơn vị liên quan...

Luật việc làm rất cần thiết

Theo tờ trình của Chính phủ về Dự án Luật Việc làm tại kỳ họp thứ 5, Quốc hội khóa XIII thì, tạo việc làm cho người lao động, bảo đảm quyền bình đẳng về việc làm cho mọi người lao động là trách nhiệm của mọi quốc gia. Hiến pháp năm 1992 cũng quy định “Nhà nước và xã hội có kế hoạch tạo ngày càng nhiều việc làm cho người lao động” (Khoản 2 Điều 55).

Theo đó, Bộ luật Lao động, Luật Bảo hiểm xã hội, Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, Luật Dạy nghề... và các văn bản hướng dẫn thi hành bước đầu điều chỉnh một số nội dung trong quan hệ xã hội về việc làm.


Lượng lao động mới mỗi năm tăng thêm khoảng 1 - 1,2 triệu người

Các quy định này bước đầu đã tạo hành lang pháp lý cho các quan hệ xã hội về việc làm phát triển theo các quy luật của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, góp phần tạo ngày càng nhiều việc làm (bình quân mỗi năm giải quyết việc làm cho khoảng 1,5 - 1,6 triệu lao động), ổn định việc làm cho 51,69 triệu trong tổng số 52,58 triệu người thuộc lực lượng lao động; cơ cấu lao động chuyển dịch theo hướng tích cực...

Tuy nhiên, cùng với sự hình thành và phát triển thị trường lao động trong nền kinh tế thị trường, các quan hệ xã hội về việc làm ngày càng phát triển đa dạng và linh hoạt hơn, chính sách và việc thực hiện chính sách pháp luật về việc làm đã và đang bộc lộ nhiều hạn chế, ngoài ra còn có một số vấn đề mới về việc làm phát sinh cần được pháp luật điều chỉnh.

Ngay cả Bộ luật Lao động năm 2012 này cũng chỉ điều chỉnh lao động có quan hệ lao động, trong khi số lượng lao động không có quan hệ lao động ở nước ta rất lớn. Bên cạnh đó, nhiều quy định trong Bộ luật chưa cụ thể, chưa khắc phục những hạn chế và điều chỉnh toàn diện quan hệ xã hội về việc làm.

“Chính vì vậy, việc xây dựng Dự án Luật Việc làm là hết sức cần thiết, phù hợp với các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, đáp ứng yêu cầu thực tiễn, bảo đảm yêu cầu hội nhập quốc tế, thúc đẩy, ổn định, bảo đảm việc làm và việc làm bền vững cho người lao động” – Tờ trình của Chính phủ nhấn mạnh.

Dự thảo Luật Việc làm bao gồm 7 chương và 61 điều, bao gồm các quy định về: hỗ trợ tạo việc làm; thông tin thị trường lao động; đánh giá, cấp chứng chỉ kỹ năng nghề quốc gia; dịch vụ việc làm và bảo hiểm thất nghiệp.

Nhiều quy định còn chung chung

Đồng tình với sự cần thiết phải có Luật Việc làm, song tại buổi thảo luận ở tổ chiều ngày 8/6, nhiều đại biểu Quốc hội cho rằng, Dự thảo Luật Việc làm vẫn còn quy định chung chung, chưa rõ ràng trách nhiệm, quyền hạn, các mối quan hệ giữa người lao động với các đơn vị liên quan. Đặc biệt, Luật phải đặt mục tiêu tạo việc làm và ngăn chặn thất nghiệp.

Đơn cử khoản 2, Điều 3 quy định: “Việc làm” là hoạt động lao động tạo ra thu nhập mà không bị pháp luật cấm, bao gồm cả tự làm và tham gia vào các hoạt động do người sử dụng lao động yêu cầu, dưới sự kiểm soát trực tiếp hoặc gián tiếp, có hoặc không có hợp đồng lao động, có thu nhập bảo đảm nhu cầu sống tối thiểu”. Đa số các đại biểu băn khoăn với cụm từ “đảm bảo nhu cầu sống tối thiểu” và cho rằng Luật cần phải làm rõ thế nào là mức sống tối thiểu, nhất là khi mức sống tối thiểu ở mỗi vùng miền khác nhau.

Với quy định về việc làm công (Điều 14) các đại biểu cho rằng, Luật cần quy định rõ khi làm dịch vụ việc làm công do Nhà nước tổ chức thì không được phép thu phí dịch vụ. Điều 30 quy định DN được cấp giấy phép hoạt động dịch vụ việc làm khi đủ các điều kiện về cơ sở vật chất, trang thiết bị, nhân lực và tiền ký quỹ (khoản 2).

Theo các đại biểu, hiện nay cả nước có 200 trung tâm và khoảng 3.000 DN làm nhiệm vụ dịch vụ việc làm, và thời gian qua dịch vụ này vẫn xảy ra tiêu cực như “cò việc làm”, lừa người lao động, nhưng trong Dự thảo Luật chưa nói rõ ai quản lý, quản lý thế nào với loại hình DN này.

Về quy định, đối tượng bắt buộc tham gia bảo hiểm thất nghiệp nhiều đại biểu băn khoăn, nếu quy định hợp đồng chỉ từ 3 tháng thì có tránh được tình trạng người lao động trục lợi chính sách. Đặc biệt, trong chính sách bảo hiểm lần này có cả cho bảo hiểm đối tượng lao động không có quan hệ lao động. Vậy đối tượng này đóng bảo hiểm thế nào, chi trả ra sao, vận động người lao động đóng bảo hiểm có khó khăn không?

“Ban soạn thảo nên cân nhắc, làm rõ hơn, chưa có quy định chi tiết thì khó có tính khả thi. Tôi có cảm nhận cứ điều khoản nào chưa rõ thì giao cho Chính phủ quy định, trong khi hiện chưa có Nghị định hướng dẫn nên chúng tôi không yên tâm” – Đại biểu Nguyễn Thúy Hoàn (Thái bình) băn khoăn.

Bà Trương Thị Mai – Chủ nhiệm Ủy ban về các vấn đề xã hội của Quốc hội cho biết, tình hình DN sa sút ngừng hoạt động, giải thể nhiều nhưng con số tạo việc làm hàng năm vẫn ổn định từ 1,5 – 1,6 triệu lao động cho thấy căn cứ để đưa ra con số này chưa ổn lắm.

Trong khi mỗi năm chỉ có từ 1 - 1,2 triệu lao động trẻ bước vào thị trường lao động cùng với thất nghiệp mức độ chỉ vài trăm nghìn lao động, cộng hai số liệu trên thì chưa đến 1,5 - 1,6 triệu lao động. Vì vậy, các cơ quan chức năng phải nghiên cứu để đưa ra được con số về việc làm tin cậy cao hơn với xã hội.

Đức Nghiêm

Bình luận

Collapse
Viết bình luận của bạn

Khoảnh khắc